Geschiedenis

April 1943.

Staking bij Stork

De staking begon bij Stork, nadat verschillende per-soneelsleden bij terugkeer van de middagschaft het nieuwsbulletin hadden gelezen dat bij drukkerij Smit - uitgever van de Nieuwe Hengelose Courant - op de ramen was geplakt. "Toen ik 's middags na de schaft terugkwam op de fabriek, werd er niet meer gewerkt" , herinnert Eijsing zich. "Niemand op mijn afdeling wist wat er precies aan de hand was. Er waren er wel wat langs de druk-kerij gelopen, maar daar was sprake geweest van een zodanige volksoploop dat ze het bericht zelf niet hadden gelezen. We hebben toen iemand de stad ingestuurd en toen die het bericht bevestigde, lag nog geen vijf minuten later de hele fabriek stil."

G. Kuitert

De staking zou overslaan naar het hele land, m.u.v. de westelijke regio's.

Het begin.
Aan de basis stond de in 1859 begonnen ijzergieterij en machinereparatiewerkplaats Stork, Meyling & Co. in Borne. Zes jaar later werd daar de machinefabriek Gebr. Stork & Co.opgericht (Charles, Juriaan en Coenraad Stork). Op 4 september 1868 verplaatste Charles Theodoor Stork (1822-1895) het bedrijf naar Hengelo. Deze dag wordt beschouwd als de oprichtingsdatum. Stork bouwde en repareerde aanvankelijk vooral textielmachines en stoommachines voor de aandrijving. De markt hiervoor werd te klein waardoor Stork op zoek ging naar nieuwe markten zoals stoomketels voor de scheepvaart en voor gemalen.
Nieuwe markten.
Een belangrijke nieuwe markt werd gevonden in de rietsuikerindustrie. Niet alleen Nederlands Indië, vooral Java, maar ook Cuba werd een afnemer (1910). Een volgende innovatie vormden de hijswerktuigen en de markt van elektriciteitsbedrijven. Stork raakte betrokken bij de scheepsindustrie en was een van de medeoprichters van de hoogovens in IJmuiden.
De grote depressie
Door het instorten van de wereldeconomie aan het eind van de twintiger jaren kwam Stork ook in zwaar weer. Nieuwe innovaties moesten het bedrijf redden, en dat lukte. Van Hijskranen, baggermolens, pompen en machines voor de levensmiddelenproductie. en vooral ook de dieselmotor. Door het opkopen van bedrijven sleepte de fabriek de nodige patenten in de wacht om aan de slag te kunnen.
Na de tweede wereldoorlog. Na de moeizame tijd in de tweede wereldoorlog (o.a. dwangarbeid) kon het bedrijf weer gaan bloeien rond 1954 telde het bedrijf 6000 personeelsleden. Door de fusie met Werkspoor in Amsterdam ontstond een krachtig bedrijf; VMF, de Verenigde Machine Fabrieken. Wederzijdse kennis en kunde zorgden o.a. voor de ontwikkeling van de Hotlo die zijn weerga niet kende in aantal, kracht en omvang. MAN, B&W en Sulzer waren de grote concurrenten.
Einde zware industrie
In de zestiger jaren ging het slecht met VMF. Bij Werkspoor vielen massaontslagen: 1900 mensen kwamen op straat te staan. Toch werd in 1968 werd Bronswerk nog overgenomen, Een bedrijf dat gericht was op technische dienstverlening, zoals het technisch onderhoud van olie- en gasinstallaties. In datzelfde jaar ging VMF verder onder de naam Verenigde Machinefabrieken-Stork. Het mocht niet baten. Het bedrijf ging voor het eerst in de rode cijfers. De productie van dieselmotoren en treinstellen werd nu afgestoten. In 1971 werd weer winst gemaakt, maar de vooruitzichten voor de zware kapitaalgoederen waren somber, en de Hengelose vestiging werd gereorganiseerd. Daarbij wilde de directie ook de gieterijen in Hengelo en Utrecht sluiten. Na verzet van de arbeiders werden ze met overheidssteun open gehouden. Met exportorders, soms complete fabrieken, naar Maleisie, China en Sovjet Unie probeerde men het tij te keren.
De opsplitsing
Ondertussen werd er sterk gesaneerd, waarbij het aantal arbeiders terugliep van 26.000 in 1968 tot 12.000 in 1983. Stork maakte een omwenteling door, waarbij overgeschakeld werd van zware investeringsgoederen naar (lichtere) industriële productiemiddelen, geconcentreerd op eerste levensbehoeften: kleding, voeding, energie, water/lucht en vervoer, alsmede technische dienstverlening voor het instandhouden van industriële en gebouwgebonden installaties.

Fotoboek | Contact

Toelichting Forum/gastenboek:

U kunt uw mening kwijt of een vraag stellen op het forum. Als u een bericht plaatst dan is dit te lezen door iedereen die de site bezoekt.

Wilt u het bestuur rechtstreeks benaderen met uw mening of vraag dan kunt u een mail sturen naar info@sos-hotlo.nl

We houden ons aanbevolen voor :

• Herinneringen.
• Suggesties.
• Ideeën.
• ….
_____________________________

Voor een overzicht van nieuwe inhoud zie: > nieuw op site
______________________________

De Stichting SOS-HOTLO is erkend als ANBI (Algemeen Nut Beogende Instelling). Schenkingen aan een ANBI instelling komen in aanmerking voor belastingvoordeel.
______________________________

Disclaimer

Het begin.

Nieuwe markten.

De grote depressie

Na de tweede wereldoorlog.

Einde zware industrie

De opsplitsing